Buikpijn

Ziekte van Crohn

De ziekte van Crohn is een chronische ontsteking van de darmwand, veroorzaakt door een overactiviteit van het spijsverteringsimmuunsysteem.

Wat is IBD

Bij chronische inflammatoire darmziekten (IBD) gaat het vooral om de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa.

Deze twee aandoeningen worden gekenmerkt door een chronische ontsteking van de darmwand, veroorzaakt door een overactiviteit van het spijsverteringsimmuunsysteem. Bij de ziekte van Crohn kan ontsteking optreden op alle niveaus van het spijsverteringsstelsel, van de mond tot de anus, hoewel het vaker voorkomt in de dunne en de dikke darm.

Bij colitis ulcerosa bevindt de ontsteking zich meestal in het rectum en de dikke darm, zonder andere delen van het spijsverteringskanaal aan te tasten. Bij de ziekte van Crohn is de darmwand over de volledige dikte van het weefsel ontstoken en zijn de darmletsels vaak onderbroken, terwijl bij colitis ulcerosa alleen het oppervlakkige slijmvlies van de darmwand is aangetast, maar de darmletsels wel doorlopen.

De oorzaken van IBD

De echte oorzaken van de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa zijn niet bekend, maar de volgende factoren spelen een rol:  

  • Immuniteit; uit studies komt naar voren dat er een disfunctie is in het immuunsysteem, enerzijds door een tekort aan natuurlijke immuniteit en anderzijds een overactiviteit van het immuunsysteem. Hierdoor ontstaat de ontstoken darmwand

  • Genetisch; er zijn meer dan 150 genen die een verhoogde kans geven voor IBD. Een naaste hebben met IBD verhoogt ook het risico

  • omgeving; een studie naar geografische verdeling van de ziekte toont aan dat IBD vooral voorkomt in landen met een westerse levensstijl. Factoren zoals voeding, hygiëne en vervuiling kunnen de aandoeningen verklaren. 

 

Hoe ontstaat IBD?

IBD kan op elke leeftijd optreden, maar de diagnose wordt vaak gesteld bij jonge patiënten. In 15% van de gevallen gaat het om kinderen. 

 

Welke klachten horen bij IBD?

De ziekte van Crohn en colitis ulcerosa zijn allebei chronische ontstekingsziekten. Hoewel ze op een aantal manieren verschillen, hebben ze een aantal dezelfde symptomen:

  • chronische buikpijn

  • frequente diarree

  • gewichtsverlies

  • vermoeidheid

Wanneer de diarree lang aanhoudt, kan dat tot ondervoeding leiden.

Soms verschijnen er scheurtjes of abcessen in de anale zone.

Symptomen ziekte van Crohn

De spijsverterings-symptomen bij de ziekte van Crohn zijn afhankelijk van de plek van de darm die aangetast is en de omvang ervan.  Oplevingen van de ziekte worden gekenmerkt door: 

  • diarree, met af en toe bloedverlies, slijm of etter bij de ontlasting

  • buikpijn en krampen

  • darmbloedingen: een hoge darmbloeding kan tot uiting komen in het braken van rood of zwart bloed (hematemesis). Bij een lage darmbloeding kan de patiënt onverteerd bloed verliezen via de anus (rectale hemorragie)

  • opgeblazen gevoel

  • minder vaak: periodes van constipatie

 

Wanneer de anus aangetast is, kan dit leiden tot kloven, abcessen (ophoping van etter in het weefsel rond de anus en het rectum) of perianale fistels (aangetast kanaal tussen de huid en de anus, wat tot uiting komt in pijn en zwellingen rond de anus). Ook elders kunnen zich fistels vormen, waarbij geen verbinding bestaat met de huid. In dat geval spreekt men van algemene fistels.

Andere symptomen van de ziekte van Crohn

Er kunnen zich ook andere symptomen voordoen, zoals

  • koorts

  • gewichtsverlies

  • zware vermoeidheid

  • bleekheid 

  • kortademigheid bij de minste inspanning door bloedarmoede

  • gewrichten; middelgrote gewrichten (enkels, knieën, polsen, ellebogen of schouders) kunnen pijn doen of ontstoken zijn

  • huid en de slijmvliezen kunnen worden aangetast, zoals pijnlijke dieprode knobbeltjes (plaatselijke verdikkingen), die bekendstaan onder de naam erythema nodosum, of pyodermie, een plaatselijke etterende huidaandoening die veroorzaakt wordt door bacteriën

  • oogontstekingen, die gekenmerkt worden door een wazig zicht, traanvorming of pijn, waarbij de ogen al dan niet rood kleuren 

 

Bij kinderen en adolescenten kan een groeiachterstand in combinatie met diarree en eetlustverlies een aanwijzing zijn voor de ziekte van Crohn.

 

Hoe wordt de diagnose gesteld

De ziekte van Crohn kan worden opgespoord middels:

  • bloedonderzoek, hier wordt gekeken naar specifieke IBD markers zoals CRP (C-reactief proteïne) dit is een eiwit dat een belangrijke rol speelt bij ontstekingsreacties

  • ontlasting onderzoek, op aanwezigheid van  calprotectine, een andere marker van darmontsteking

  • endoscopisch onderzoek; met een camera wordt de wand van het spijsverteringskanaal bekeken. Hierbij wordt het rectum, de dikke darm en het laatste deel van de dunne darm onderzocht. Dat zijn de plekken waar de ontsteking het vaakst voorkomt. De arts kan de omvang van de ziekte meten en biopten nemen, die vervolgens in het laboratorium worden onderzocht.  Als er geen tekenen van ontsteking worden gevonden, kan de arts de rest van de dunne darm onderzoeken met een 'videocapsule'. De patiënt slikt een capsule met een cameraatje ter grootte van een tablet in. De camera verzamelt en verzendt beelden van de hele dunne darm. Het onderzoek is pijnloos en vereist geen verdoving.

  • beeldvormingsonderzoek; met MRI en scans kunnen vernauwingen, fistels of abcessen opgespoord worden.

Behandeling van ziekte van Crohn

Behandeling bij de ziekte van Crohn is meestal medicamenteus; met ontstekingsremmers, antibiotica of medicijnen die reacties van het immuunsysteem onderdrukken. Als er complicaties ontstaan, wordt soms een operatie voorgesteld.

Ons programma Je buik de baas kan ondersteunen bepaalde klachten wat te verminderen.

 

Mevr. D. - IBD

"Mijn ontstekingswaarde is vorige week weer gemeten en blijkt weer net zo erg te zijn als vorig jaar. 1060 Vorig jaar moest ik toen zeker 30 keer per dag naar de wc rennen met dunne diarree.  Dit is nu helemaal niet het geval. Ik denk dat dit voor een groot deel te danken is aan de hypnotherapie. Ik kan al veel beter los laten en mijn gedachten omzetten. 

Dankjewel daarvoor!"

Jonge vrouw