De samenwerking tussen brein en darmen

 

Neurogastro-enterologie en motiliteit is een gespecialiseerd onderdeel binnen de maag-darm-leverziekten (MDL).
Dit vakgebied richt zich op de samenwerking tussen het zenuwstelsel en het spijsverteringskanaal, ook wel de darm-brein-as genoemd.

Daarnaast gaat het over de beweging van het spijsverteringsstelsel: hoe voedsel door de maag en darmen wordt getransporteerd.

Wanneer deze samenwerking of beweging verstoord raakt, kunnen klachten ontstaan, ook als er bij onderzoek geen duidelijke afwijkingen worden gevonden.

​

​

De rol van de darm-brein-as

 

De darmen en het brein staan voortdurend met elkaar in verbinding. Signalen gaan niet alleen van het hoofd naar de buik, maar juist ook andersom.

Wanneer deze communicatie goed verloopt, werken spijsvertering en gevoel in balans samen.

Als deze samenwerking ontregeld raakt, kan het lichaam anders reageren op normale prikkels.
 

De spijsvertering kan bijvoorbeeld:

• te snel verlopen

• juist vertragen

• gevoeliger worden voor rek of beweging

• signalen sterker doorgeven

 

Dit kan leiden tot klachten zoals buikpijn, misselijkheid, een opgeblazen gevoel of veranderingen in de stoelgang.

​

​

Wat is motiliteit?

 

Motiliteit verwijst naar de automatische bewegingen van het spijsverteringskanaal. Van slokdarm tot endeldarm zorgen spieren ervoor dat voedsel stap voor stap wordt voortbewogen. Dit proces verloopt normaal gesproken zonder dat je daar bewust bij stilstaat.

 

Wanneer de motiliteit verstoord raakt, kan dit leiden tot:

• een vertraagde maaglediging

• een te snelle of te trage darmbeweging

• onregelmatige of onvoorspelbare spijsvertering

 

Deze veranderingen kunnen klachten geven, ook zonder dat er sprake is van schade of ziekte in het weefsel zelf.

​

​

Functionele klachten en motiliteitsstoornissen

 

Binnen dit vakgebied vallen zowel motiliteitsstoornissen als functionele maag-darmklachten.

 

Veelvoorkomende klachten zijn:

• Prikkelbare Darm Syndroom (PDS)

• Functionele dyspepsie (maagklachten zonder duidelijke oorzaak)

• Gastroparese (vertraagde maaglediging)

• Obstipatie of diarree

• Refluxklachten

• Onverklaarde buikpijn of een opgeblazen gevoel

 

Bij functionele klachten is er vaak geen zichtbare afwijking, maar wel een verstoring in de regulatie van het systeem.

Dit betekent dat de darmen en het zenuwstelsel anders samenwerken, waardoor klachten ontstaan en in stand kunnen blijven.

​

​

Onderzoek en behandeling

 

Binnen de neurogastro-enterologie worden gespecialiseerde onderzoeken gedaan om de werking van het spijsverteringsstelsel in kaart te brengen.

Denk bijvoorbeeld aan:

• metingen van druk en beweging in de darm (manometrie)

• metingen van zuurgraad in de slokdarm (pH-meting)

 

Behandeling kan bestaan uit:

• voedingsadviezen

• medicatie

• begeleiding gericht op pijn- en klachtenregulatie

• technieken die het zenuwstelsel beïnvloeden, zoals neuromodulatie en hypnotherapie zoals ook beschreven binnen DGBI-richtlijnen.
   

Steeds vaker is er binnen dit vakgebied aandacht voor de rol van de darm-brein-as en de manier waarop het lichaam signalen verwerkt.

​

​

De link met onze behandeling

 

Binnen het Medisch Hypnose Centrum sluiten wij aan op deze inzichten. Onze behandeling richt zich op het herstellen van de samenwerking tussen brein en lichaam, zodat het spijsverteringsstelsel weer rustiger en voorspelbaarder kan functioneren.

Wij werken daarbij regelmatig op verwijzing van onder andere het Maastricht UMC+ en het Amsterdam UMC, en stemmen onze begeleiding waar nodig af op bestaande medische trajecten.

​

​

Expertise en samenwerking

 

In Nederland en België zijn er gespecialiseerde centra op het gebied van neurogastro-enterologie en motiliteit, zoals:

• Maastricht UMC+

• Amsterdam UMC

• UZ Leuven

 

Vanuit deze centra wordt steeds meer onderzoek gedaan naar functionele klachten en de darm-brein-as.

Deze ontwikkelingen sluiten nauw aan bij onze manier van werken, waarbij regulatie en samenwerking tussen brein en lichaam centraal staan.